fbpx

Uwaga! Zmiany w prawie pracy dotyczące sygnalistów

W ubiegłym tygodniu w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów opublikowano założenia do projektu ustawy wdrażającej unijną dyrektywę 2019/1937 o sygnalistach (ang. whistleblowers). Projekt ustawy ma zostać przyjęty i poddany pod konsultacje w IV kwartale br., co oznacza, że prawdopodobnie dyrektywa o sygnalistach nie zostanie wdrożona do polskiego porządku prawnego w terminie (powinno to nastąpić do 17 grudnia 2021 r.).

Założenia do projektu ustawy wdrażające unijną dyrektywę o sygnalistach to m.in. ochrona wszystkich osób zatrudnionych, w tym kandydatów do pracy i byłych pracowników. Inną ważną kwestią jest szeroki zakres naruszeń podlegających zgłoszeniu. Sygnaliści mają być chronieni przed wszelkimi środkami odwetowymi, w tym pozwami o zniesławienie. Innym elementem jest obowiązek ustanowienia wewnętrznych kanałów zgłaszania naruszeń. To tylko część założeń do projektu ustawy wdrażającej unijną dyrektywę o sygnalistach.

Co istotne, dyrektywa o sygnalistach nie będzie nowelizacją ustaw już istniejących ale nastąpi w drodze odrębnej ustawy. 
Ochronie podlegać będzie każdy. Niezależnie od zawartej umowy z danym pracodawcą czy wykonywanych usług, ochrona będzie obejmowała również osoby, które dopiero ubiegają się o stanowisko, jak również byłych pracowników, a także praktykantów i stażystów, nie pomijając przy tym wolontariuszy, członków zarządów i innych organów korporacyjnych, akcjonariuszy i wspólników.

Reasumując, ochronie będą podlegać osoby dokonujące zgłoszenia bądź ujawniające poufne informacje – które pracują w danym miejscu i  mają uzasadnione podejrzenia, że prawo unijne w danej firmie jest łamane. Z ochrony będą mogły skorzystać osoby pomagające sygnalistom ujawnić naruszenie prawa w danej firmie (np. członkowie rodziny). 

Przepisy o sygnalistach będą miały zastosowanie w zakresie naruszeń prawa unijnego (aktów prawnych wymienionych w załączniku do dyrektywy o sygnalistach), wszystkich naruszeń prawa w odpowiadających wymienionym w dyrektywie dziedzinach prawa krajowego, w tym w szczególności w zakresie naruszeń polskich przepisów o zamówieniach publicznych, obowiązujących instytucje rynku finansowego, przepisów o zapobieganiu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, regulujących bezpieczeństwo produktów i transportu, regulujących ochronę środowiska, regulujących ochronę konsumentów i ochronę danych osobowych, bezpieczeństwo sieci i systemów IT. Sygnaliści będą podlegać ochronie przed niekorzystnym traktowaniem, postępowaniami dyscyplinarnymi, rozwiązaniem umowy o pracę lub innego stosunku prawnego, roszczeniami sądowymi o odszkodowanie lub inne zadośćuczynienie, niezależnie od tego, czy działania te są podejmowane z tytułu naruszenia przez sygnalistę zobowiązań umownych (np. umowy o zachowaniu poufności), czy np. z tytułu zniesławienia lub naruszenia dóbr osobistych.

W sytuacji kiedy pracodawca postanowi przerwać stosunek pracy ze względu na zgłoszenie przez sygnalistę, będzie to bezskuteczne. Sygnalista będzie mógł domagać się odszkodowania w kwocie nie niższej, niż ustawowe minimalne wynagrodzenie za pracę. 
Warunek jest jednak taki, że sygnalista musi najpierw zgłosić naruszenie prawa poprzez kanały wewnętrzne, bądź zewnętrzne, aby podlegać ochronie. 


Agata Pukacz

Udostępnij
Share on Facebook
Facebook
Tweet about this on Twitter
Twitter

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *